Slobodan Petrovic, SLS

Java: Ju nuk jeni pajtuar me Kushtetutėn e Kosovės, ndėrkohė jeni pjesė e koalicionit qeverisės. A mund tė na e sqaroni pėr lexuesit tanė, pse jeni kundėr Kushtetutės?

Slobodan Petrovic: Ajo ēka ėshtė e rėndėsishme, unė nuk e di nga keni ardhur nė pėrfundim se unė jam kundėr Kushtetutės. Ne vetėm nuk kemi qenė pjesėmarrės, e po ashtu qartė kemi thėnė se disa pėrfaqėsues serbė, qė kanė qenė pjesėmarrės nga mandati i kaluar, kanė punuar nė Kushtetutėn e tanishme. Tash, se nė cilat kapacitete, kjo ėshtė diēka tjetėr. Mirėpo, nuk domethėnė kjo se jeni kundėr diēkaje nėse nuk pasket qenė pjesėmarrės. Unė mendoj se kjo Kushtetutė ka shumė gjėra tė cilat do duhej plotėsuar nga ana jonė, dhe ajo qė ėshtė e vėrtetė, ka edhe parti mė tė mėdha shqiptare qė nuk janė plotėsisht tė kėnaqura me Kushtetutėn. Domethėnė, gjithmonė do tė keni ata qė janė tė pakėnaqur. Por, kjo gjė nuk do tė thotė se jeni kundėr saj. Nė kėtė drejtim, ne nė mėnyrė korrekte kemi punuar me institucionet, pasi Kushtetuta ėshtė akti mė i lartė dhe aty duhet tė punojnė njerėz qė kanė njohuri nga e drejta. Kjo ka qenė njė gjė serioze pėr ne, e ne nuk kemi pasur kuadėr tė kualitetit, i cili do tė kishte mundur tė pėrgjigjej nė mėnyrė kualitative, edhe pse ne gjithė ēėshtje kemi pasur njerėzit tė cilėt i kemi angazhuar. Ata kanė dhėnė disa sygjerime nė atė drejtim, mirėpo kjo nuk domethėnė se a jemi apo nuk jemi.

Java: Pse nuk keni qenė pjesėmarrės?

Slobodan Petrovic: Pėr arsye se ne nuk kemi qenė pjesėmarrės nga fillimi. Ne kemi hyrė nė institucione nė zgjedhjet e fundit. Arsyeja kryesore ka qenė se ne ėshtė dashur para sė gjithash tė kemi njohuri kualitative nė atė fushė, mirėpo kjo absolutisht nuk do tė thotė qė ne jemi kundėr diēkaje.

Java: Ju thatė se ka disa gjėra qė duhet plotėsuar brenda Kushtetutės. Cilat janė ato gjėra?

Petrovic: Unė e thashė nė pėrgjithėsi, jo vetėm pėr bashkėsinė serbe. Ka pasur edhe parti shqiptare qė kanė thėnė se ka nevojė pėr plotėsime, domethėnė s’ėshtė kjo vetėm nga ana e serbėve, por gjithsesi ėshtė parlamenti dhe ato janė amandamente tė cilat mund tė shtohen. Para sė gjithash,  mendoj qė ēkado qė duhet tė plotėsohet, ai plotėsim duhet tė bėhet nė interes tė njerėzve. Ne institucionet jemi pėrgjegjėse qė t’u ofrojmė tė gjithė qytetarėve jetė mė tė mirė.

Java: Cili ėshtė qėndrimi i sotėm i partisė suaj nė lidhje me Kushtetutėn e Kosovės?

Petrovic: Ėshtė akti mė i lartė qė mundet tė jetė, gjithsesi njerėzit qė mendojnė tė jetojnė kėtu ata duhet ta respektojnė, ne duhet tė pajtohemi me kėtė nuk po flas pėr asnjė etni, a ėshtė serb apo shqiptar, mirėpo gjithsesi sa mė shumė qė tė fitojė mbėshtetje nga ana e bashkėsisė ndėrkombėtare, atėherė normalisht qė do tė respektohet edhe mė shumė edhe do tė duhej tė respektohej.

Java: Njė numėr i shteteve tė fuqishme europiane dhe njėherit shumica e shteteve mė tė fuqishme nė botė e kanė njohur pavarėsinė e Kosovės?

Petrovic: Aty s’kam unė dilemė. Ėshtė e vėrtetė dhe mund tė them shtetet mė tė fuqishme e kanė pėrkrahur. Ne mund tė flasim diēka qė na pėlqen, por diēka qė shihet  dhe ėshtė reale ėshtė ajo e vėrteta. Mirėpo, padyshim se ėshtė i rėndėsishėm ligji, por njėkohėsisht e rendėsishme ėshtė qė ai ligj tė implementohet. Kėtu kemi UNIMIK, EULEX, madje kemi edhe nė disa vende edhe udhėheqėsi qė financohen nga Republika e Serbisė, pra ėshtė pak komplekse, nuk ėshtė vetėm ne e kemi sjellė ligjin, pėrderisa ai ligj duhet tė implementohet. Pra, ėshtė njė proces, i cili do tė zgjasė. Ajo ēka ėshtė e rėndėsishme nga implementimi i ligjit, qytetarėt duhet tė kenė fitim e jo humbje, pra ligji duhet tė jetė ai qė e mbron qytetarin. Nuk duhet vetėm tė jetė e shkruar, ju e dini qė Rezoluta 1244 ka pasur shumė gjėra tė mira pėr serbėt, por serbėt e kanė bojkotuar atė, ata nuk e kanė shfrytėzuar apo nuk kanė mundur ta shfrytėzojnė.

Java: Dokumenti i Ahtisaarit u ofron shumė privilegje serbėve dhe qeveria e Kosovės ėshtė duke implementuar ligje tė dokumentit tė Ahtisaarit…

Petrovic: Nė rregull, dua tė bėhem i sinqertė. Qeveria e Kosovės nuk ėshtė faktori i vetėm nė kėtė vend. Ajo edhe nėse dėshiron tė gjitha, ajo nuk mundet, tė bėhemi real. Kėtu ka shumė mė tepėr faktorė tė cilėt duhet tė japin ndihmėn e tyre.  E nė anėn tjetėr, duhet tė shkohet nga kėndi tjetėr, kur thoni se ėshtė nė interes tė serbėve. Ne kemi pasur raste qė ky plan ėshtė kritikuar mu nga njerėzit tė cilėt nuk e kanė parė paraprakisht.Ne pėr kėtė arsye e kemi vu nė web-faqen tonė Planin e Ahtisaarit qė sa mė shumė njerėz ta shohin, kėshtu qė nė princip fillimisht njerėzit kanė qenė kundėr diēkaje edhe pse nuk e kanė ditur ēka nė tė vėrtetė pėrmban ai.

Java: A doni tė thoni se serbėt qė kanė kundėrshtuar dokumentin e Ahtisaarit nuk kanė pasur tė drejtė dhe kanė gabuar?

Petrovic: Matja mė e mirė ėshtė rezultati. Secili duhet qė brenda lėkurės sė tij ta ndijė atė dhe kjo ėshtė forma mė e mirė e vlerėsimit. Unė e kam lexuar dokumentin dhe ata qė e kanė lexuar thonė se pjesė mė e a madhe e tij ėshtė krijuar pėr minoritetet, pėr bashkėsinė serbe, sidomos kur ėshtė nė pyetje decentralizimi, ai ėshtė interes direkt i bashkėsisė serbe. Mirėpo, kjo nuk ėshtė e mjaftueshme. Ne e dimė qė nė bashkėsinė serbe ka ndikim politika e Beogradit dhe poashtu disa serbė qė janė nėpėr disa pozita dhe nė tė vėrtetė ky ėshtė problemi mė i madh. Nga interesi personal kjo gjė atyre nuk u pėrgjigjet.

Java: Ju e cekėt politikėn e Beogradit mendoni se ende duhet tė ketė ndikim politika e Beogradit tek serbėt e Kosovės ?

Petrovic: Ēdo ndihmė ėshtė e mirėseardhur. Nga Beogradi, Shkupi, Tirana…mirėpo, nuk na duhet asnjė ndihmė e cila nuk do tė ketė ndikim pozitiv tek ne.

Java: A i duhet bashkėsisė serbe njė ndihmė si rasti nė Mitrovicė, ku nga njė sulmues serb u plagos njė pjesėtar i Shėrbimit Policor tė Kosovės?

Petrovic: Jo, absolutisht jo. Ēdo gjė qė ėshtė e ndėrlidhur me ēfarėdo dhune nuk i duhet serbėve e askujt. Mirėpo, ne deri mė sot nuk kemi marrė asnjė vėrtetim publik tė ndonjė zyrtari nga Beogradi qė e ka pėrkrahur njė aktivitet tė tillė. Ēka desha tė them disa njerėz qė kanė lidhje me institucionet serbe ata i keqpėrdorin dhe unė nuk kam ndėgjuar nga ndonjė zyrtar politik serioz qė ėshtė shprehur se ne jemi pėr trazira, mirėpo pa dyshim qė nuk ėshtė e mjaftueshme vetėm tė thoni, por duhet edhe qė tė luftoni pėr  tė. Gjithmonė ekzistojnė njerėzit qė nuk ju pėrgjigjet por ata janė pakicė dhe ata kurrė nuk do tė jenė ata me tė cilėt ne do tė bashkėpunojmė.

Java: Mirėpo, nė anėn tjetėr, nė Mitrovicė pas shpalljes sė Pavarėsisė ka pasur ftesa pėr trazira, janė mbajtur protesta, edhe pse ka pasur edhe nė anėn tjetėr lider serbė qė kanė thirrė qytetarėt serbė pėr qetėsi?

Petrovic: Unė ju thashė aty pėrzihen interesat personale.

Java: Interesat personale tė kujt, a ka mundėsi t’i cekni ata njerėz?

Petrovic: Po, aty keni njerėz qė thirren liderė, qė kanė pozita me tė cilat mund tė ndikojnė dhe ata janė ekonomikisht tė fuqishėm dhe t’ju them sinqerisht, Qeveria e Serbisė ka ndarė mjete tė shumta pėr serbėt e Kosovės dhe ato tė holla nuk kanė arritur tek qytetarėt serbė. Ato janė sillur nė ato rrethe tė cilat numerikisht janė mė tė vogla, por janė mė tė fuqishme dhe mė ndikuese. Domethėnė dikush qė mirret me punė ilegale qė mirret me gjėra qė janė kundėrligjore, atyre nuk ju shkon pėr shtati ligji dhe sistemi cilidoqoftė ai. Ata janė patriotė tė rrejshėm dhe pėrmes njė parulle ata kryejnė punė tė cilat shkojnė nė interes direkt tė tyre, atėherė ēka do tė bėhet me pjesėn tjetėr tė popullit. Unė them derisa kjo tė mos rregullohet do tė kemi probleme. Dhe gjėja tjetėr qė ėshtė shumė e njohur ėshtė frika qė ekziston tek bashkėsia serbe. S’ka informim tė drejtė. Dezinformatat janė tė mėdha tė cilat plasohen mu nga ata njerėz tė cilėve nuk u konvenon qė tė jenė pjesė e njė rendi ku duhet qė t’i pėrgjigjen dikujt. Sot ata nuk i pėrgjigjen askujt. Ata do kishin dėshiruar qė kjo gjendje tė jetė pafund.

Java: Si mendon partia e juaj si pėrfaqėsuese e bashkėsisė serbe tė rregullojė tėrė kėtė vakum joligjor dhe tė sjellė njė botėkuptim tek serbėt qė dhėnia e pėrgjegjėsisė ėshtė  nė tė mirė tė tyre?

Petrovic: Ne e dimė qė tė vetėm s’mund ta zgjidhim kėtė problem. Ajo ēka nga ana jonė ėshtė ndihma mė e madhe, ėshtė se ne jemi pjesė e kėtyre institucioneve qė pėr ta nuk ėshtė e lehtė, po flas pėr kėta liderėt e inkriminuar dhe ju e dini qė pėr kėtė gjė ēfarė kėrcėnime ka e po ashtu edhe ēfarė pėrgjegjėsie ėshtė. E tash nėse ju atyre njerėzve qė e kanė kuptuar se duhet ta marrin fatin nė duart e tyre u jipni njė sinjal tė qartė dhe i motivoni ata. Ėshtė joreale tė prisni qė polici serb i cili punon nė SHPK do tė mbetet tė punojė aty nėse e ka rrogėn 150 euro e prej Serbisė merr 500- 600 euro. Realiteti ėshtė se ai do tė shkojė nė atė anė.

Java: Mirėpo, momentalisht standardi nė Kosovė ėshtė ky?

Petrovic: E di atė gjė. Mirėpo nėse ėshtė interes i Bashkėsisė Ndėrkombėtare Kosova, atėherė duhet tė ndihmohet ekonomia e Kosovės, pasi ekonomia ėshtė gjeneratori mė i madh i problemeve nė vendin tonė pasi ėshtė shumė e varfėr. Nėse ekonomikisht jeni tė sigurt, atėherė gjėrat tjera do tė jenė shumė mė tė lehta. Pra, ekonomia ėshtė problemi real. Unė nuk them qė ne jemi magjistarėt dhe me shkopinj magjikė do ta zgjidhim kėtė problem. Kėtė nuk mundet as kryeministri as kryetari, por mund tė japim shembuj tė mirė. Atėherė njerėzit tjerė kur shohin qė njerėzit qė pėrfaqėsojnė institucionet po punojnė gjėra qė janė nė interes tė qytetarėve e jo vetėm ekonomike, por edhe nė aspekte tjera, atėherė do tė ishte krejt ndryshe. Pra, duhet tė ketė plan konkret, plan i cili do tė sjellė rezultate e nė kėtė drejtim rol tė madh ka Bashkėsia Ndėrkombėtare. Duhet tė ndėrtohen shėrbime profesionale. Ky ėshtė njė proces i cili kėrkon kohė, por ju duhet tė jeni shembull. Shembulli mė i mirė ėshtė Ministria tė cilėn e drejton partia jonė, qė nga koha kur e e drejton kjo parti a ka pas ndonjė hajni brenda apo shkelje tė ligjit, edhe pse si Ministri ka qenė e njohur si shpėrdoruese e detyrės nga mandatari i mėhershėm. Ministri i tanishėm pėr 10 herė i ka zvogėluar shpenzimet.

Java: A do tė mbetet partia juaj pjesė e koalicionit qeverisės?

Petrovic: Absolutisht po, pėrderisa punohet nė interes jo vetėm tė bashkėsisė serbe, por nė interes tė tė gjithė qytetarėve dhe derisa tė respektohen principet demokratike gjithsesi do tė jemi pjesė e koalicionit qeverisės.

Java: Serbėt e Mitrovicės kanė thėnė se do tė formojnė parlamentin serb?

Petrovic: Neve askush nuk na ka ftuar dhe ne nuk kemi qenė pjesėmarrės tė atyre aktiviteteve dhe unė mendoj se kėto janė aktivitete nga jashtė dhe nuk janė nė interesin e serbėve.

Java: Do tė thotė ju jeni kundėr kėsaj ideje?

Petrovic: Unė mund tė them se ne jemi dhe punojmė pėr interesin e bashkėsisė serbe.

Java:A do tė thotė kjo se jeni kundėr saj?

Petrovic: Unė them se nuk ėshtė nė interesin e serbėve dhe nuk jemi pjesėmarrės.

Java: Ju folėt mė herėt pėr ministrinė, a keni lirinė e marrjes sė vendimeve brenda qeverisė sė Kosovės, apo vendos kryeministri?

Petrovic: Jo, jo. Nė kėtė kohė ėshtė plani dhe programi tė cilin e ka ministri, qė do tė bėhen 3 ndėrtesa nė Llapnasellė dhe ėshtė marrė miratimi nga qeveria normalisht dhe mund tė them se ēkado qė ėshtė e ndėrlidhur me bashkėsinė serbe nė planet dhe idetė e qeverisė fillimisht konsultohen me ministrin se a ėshtė e pranueshme. Pėr kėtė moment kėshtu funksionojnė gjėrat dhe ne nuk kemi pakėnaqėsi konkrete nė atė drejtim.

Java: Ndėrrimi i qeverisė nė Serbi a do tė ketė efekte negative tek serbėt e Kosovės sipas jush?

Petrovic: Do tė ketė ndikim, mirėpo nė princip ēdo ēudi zgjat tri ditė. Gjithmonė pas dy tre muajve, problemet qė i kanė qytetarėt duhet tė mėsohen qė vetė t’i zgjidhin. Mirėpo, ne jemi pro qeverisė e cila ėshtė proeuropiane, prodemokratike, qeveri e cila do tė ketė njė politikė normale karshi Kosovės dhe serbėve tė Kosovės. Njė politikė reale.Unė shpresoj qė nė Serbi do tė vie nė fuqi njė qeveri e cila do tė ketė njė qėndrim tė ri dhe tė shėndoshė karshi Kosovės, bashkėsisė serbe dhe tė gjithė qytetarėve tė Kosovės.

Java: A besoni se serbėt e Kosovės njė ditė do tė pajtohen me shtetėsin e Kosovės?

Petrovic: Nėse ju keni jetė tė mirė, keni perspektivė tė mirė ju do tė keni gjithmonė mundėsi qė ta zgjidhni atė. Nėse ju nuk keni kushtet elementare pėr jetesė atėherė do tė ju pengojė ēdo gjė. Mirėpo, s’ėshtė e rėndėsishme a e pranojnė apo nuk e pranojnė, por ēka ėshtė e rėndėsishme ėshtė respektimi i ligjit dhe ēėshtja e pranimit tė shtetėsisė atėherė nėse qytetari e merr rrogėn ka jetė tė mirė, atėherė mbetet tek ai, mirėpo ēka duhet tė bėhet duhet qė institucioni t’i afrohet qytetarit.

Java: Mitrovica. Ēka duhet tė ndryshojė nė kėtė vend, apo sipas jush nė interesin e serbėve ėshtė tė mbetet kjo gjendje?

Petrovic: Kjo gjendje dhe konflikti nuk ėshtė i dobishėm pėr askend e as pėr serbėt. Por problemi i Mitrovicės e dimė tė gjithė qė nuk mund tė zgjidhet pėr njė ditė, por gjithsesi duhet nė Mitrovicė tė vinė njerėz tė cilėt kanė iniciativė pėr jetesė mė tė mirė dhe tė qetė.

Java: A ekzistojnė njerėz apo lider tė ardhshėm tė mundshėm  nė Mitrovicė?

Petrovic: Po, me siguri se ka. Por ēka ėshtė e rėndėsishme ėshtė qė nė Mitrovicė duhet tė vinė njerėz tė rinj, forca  tė reja tė cilat do tė respektojnė standardet europiane. Duhet tė vinė njerėz tė ri nė Mitrovicė.